• search hit 10 of 63
Back to Result List

Estetyczne myślenie w twórczości Andrzeja Stasiuka : w kontekście mityzacji Europy Wschodniej

Aesthetic thinking in Andrzej Stasiuk’s works : in the context of mythization of Eastern Europe

Das ästhetische Denken im Schaffen von Andrzej Stasiuk : im Kontext der Mythisierung Osteuropas

  • W pracy został przedstawiony innowacyjny sposób patrzenia na Europę Wschodnią, widoczny w twórczości Andrzeja Stasiuka odbiegający od klasycznego, czyli “równoleżnikowego” widzenia tej części kontynentu w odwiecznej konfrontacji i nieustannych porównań z Zachodem. Twórczość tego artysty skupia się na zaniedbanym ,,pasie południowym”. 1. Stan badań Twórczość pisarza cieszy się ogromną popularnością w kraju i za granicą. Krytyka literacka z wielką uwagą śledzi kolejno pojawiające się dzieła, niemniej jednak do tej pory stan badań jest stosunkowo niewielki. Nie powstało żadne kompendium wiedzy o wczesnej twórczości pisarza czy monograficzne opracowanie obejmujące ten sam okres twórczości artysty. Do tej pory uwaga krytyki i badaczy zwrócona została głównie na pierwsze utwory powstałe w latach dziewięćdziesiątych. 2. Cel pracy Głównym celem dysertacji była analiza twórczości Stasiuka w odniesieniu do zagadnień i problemów obecnych w filozofii i estetyce takich jak: kategoria piękna i brzydoty w ujęciu ontologicznym, metafizycznym iW pracy został przedstawiony innowacyjny sposób patrzenia na Europę Wschodnią, widoczny w twórczości Andrzeja Stasiuka odbiegający od klasycznego, czyli “równoleżnikowego” widzenia tej części kontynentu w odwiecznej konfrontacji i nieustannych porównań z Zachodem. Twórczość tego artysty skupia się na zaniedbanym ,,pasie południowym”. 1. Stan badań Twórczość pisarza cieszy się ogromną popularnością w kraju i za granicą. Krytyka literacka z wielką uwagą śledzi kolejno pojawiające się dzieła, niemniej jednak do tej pory stan badań jest stosunkowo niewielki. Nie powstało żadne kompendium wiedzy o wczesnej twórczości pisarza czy monograficzne opracowanie obejmujące ten sam okres twórczości artysty. Do tej pory uwaga krytyki i badaczy zwrócona została głównie na pierwsze utwory powstałe w latach dziewięćdziesiątych. 2. Cel pracy Głównym celem dysertacji była analiza twórczości Stasiuka w odniesieniu do zagadnień i problemów obecnych w filozofii i estetyce takich jak: kategoria piękna i brzydoty w ujęciu ontologicznym, metafizycznym i epistemologicznym, badanie wybranych utworów w kontekście niekonwencjonalnej autobiografii artystycznej, jak również nawiązanie do mityzacji Europy Wschodniej z odwołaniem się do prozy Brunona Schulza. Utworami łączącymi te zagadnienia ujmując chronologicznie są: „Opowieści galicyjskie”(1995), „Dukla”(1997), „Dziennik okrętowy”(2000), „Jadąc do Babadag”(2004). Teksty te łączy wspólny kontekst estetyczny, autobiograficzny, mityczny. 3. Podział i budowa pracy Niniejsza praca składa się z trzech części: pierwszej - „Estetyka brzydoty“, drugiej - „Homo geographicus Fascynacja geografią w kontekście autobiograficznym” stanowiącą pomost między kontekstem estetycznym i mitycznym oraz trzeciej: „Mityzacja Europy Wschodniej. Inspiracja Schulzem”. 4. Uwagi końcowe W zamykających na koniec wnioskach i uwagach warto podkreślić, że w pracy zostały poddane analizie problemy omijane przez wielu badaczy. Celem dysertacji było przedstawienie twórczości tego pisarza w niepodejmowanych do tej pory obszarach tematycznych. Spojrzenie na przedstawioną rzeczywistość i jej zjawiska tym razem w aspekcie estetycznym i mitycznym pozwoliły w zupełnie inny sposób spojrzeć na wybrane utwory Andrzeja Stasiuka.show moreshow less
  • The dissertation presents innovative way of perceiving Eastern Europe, noticeable in Andrzej Stasiuk’s works different from the classical one so called “parallel” perception of this part of the continent in everlasting confrontation and constant comparisons to the West. The works of this artist concentrate on neglected “southern zone”. Described corners of Poland, Slovakia, Ukraine, Hungary, Romania, Slovenia, Albania, Moldavia are the space that the writer mythisise in order to save them from oblivion. He gives them new aesthetic quality, changes typically ugly, uninteresting places into more interesting, he often subtilizes them. Andrzej Stasiuk, next to Marcin Świetlicki, Olga Tokarczuk, Magdalena Tulli and others, belongs to “bruLionu” generation born in the 60’s. 1. State of research Works of the writer are very popular both in Poland and abroad. Literary criticism carefully follows successive works, however as of yet the state of research is relatively low. There is no compendium of knowledge on early works of the writer orThe dissertation presents innovative way of perceiving Eastern Europe, noticeable in Andrzej Stasiuk’s works different from the classical one so called “parallel” perception of this part of the continent in everlasting confrontation and constant comparisons to the West. The works of this artist concentrate on neglected “southern zone”. Described corners of Poland, Slovakia, Ukraine, Hungary, Romania, Slovenia, Albania, Moldavia are the space that the writer mythisise in order to save them from oblivion. He gives them new aesthetic quality, changes typically ugly, uninteresting places into more interesting, he often subtilizes them. Andrzej Stasiuk, next to Marcin Świetlicki, Olga Tokarczuk, Magdalena Tulli and others, belongs to “bruLionu” generation born in the 60’s. 1. State of research Works of the writer are very popular both in Poland and abroad. Literary criticism carefully follows successive works, however as of yet the state of research is relatively low. There is no compendium of knowledge on early works of the writer or monographic essay containing the same period of the artist’s output. So far critics and researchers have paid attention mainly to the first works written in the 90’s. 2. The aim of dissertation The main aim of this dissertation was an analysis of Stasiuk’s output in relation to issues and problems present in philosophy and aesthetics, such as: the category of beauty and ugliness in ontological, metaphysical and epistemological depiction, examination of particular works in the context of unconventional artictic autobiography, as well as reference to mythization of Eastern Europe refering to the prose of Bruno Schulz. Works that join these issues are, in chronological order:”Opowieści galicyjskie”(1995), “Dukla”(1997), “Dziennik okrętowy”(2000), “Jadąc do Babadag”(2004). These texts are joined by common aesthetic, autobiographical and mythical context. Sometimes, the subsequent works are continuation of the prior ones. 3. Part and structure of the dissertation The present dissertation consists of three parts: the first – “Aesthetics of ugliness”, the second - “Homo geographicus fascination of geography in the autobiographical context” establishing connection between aesthetic and mythical context, and the third one: “Mythization of Eastern Europe. Inspired by Schulz”. 4. Final remarks In final findings and remarks it must be stressed that the present dissertation includes the analysis of problems omitted by many researchers. The aim of the dissertation was to present the output of this writer in new thematic areas. Preception on presented reality and its phenpmenon, this time in aesthetic and mythical aspect, allowed to look at selected works of Andrzej Stasiuk in a different way.show moreshow less

Download full text files

  • Dokument_1.pdf(mul)
    (2971KB)

    SHA-1:c01644e03f9a5c93a49bb0c17359a3c9d819eb72

Export metadata

Additional Services

Share in Twitter Search Google Scholar Statistics
Metadaten
Author:Elżbieta Sanocka-Pagel
URN:urn:nbn:de:kobv:517-opus-60862
Advisor:Herta Schmid
Document Type:Doctoral Thesis
Language:Multiple languages
Year of Completion:2009
Publishing Institution:Universität Potsdam
Granting Institution:Universität Potsdam
Date of final exam:2009/12/01
Release Date:2012/09/07
Tag:Andrzej Stasiuk; Bruno Schulz; Das Hässliche; Mitteleuropa; Mythisierung
Andrzej Stasiuk; Bruno Schulz; Central Europe; Mythologizing; The Ugly
RVK - Regensburg Classification:KP 9346
Organizational units:Philosophische Fakultät / Institut für Slavistik
Dewey Decimal Classification:8 Literatur / 89 Andere Literaturen / 890 Literaturen anderer Sprachen
Licence (German):License LogoCreative Commons - Namensnennung, Nicht kommerziell, Keine Bearbeitung 3.0 Deutschland
Notes extern:Kurzfassung auf Deutsch:
In der vorliegenden Arbeit wurde eine innovative Sichtweise von Osteuropa dargestellt, wie sie im literarischen Werk von Andrzej Stasiuk deutlich wird und die von der „äquatorialen“ Sicht auf diesen Teil des Kontinents – im Kontext einer ewigen Auseinandersetzung und ständiger Vergleiche mit dem Westen – abweicht. Der Schriftsteller konzentriert sich in seinem Schaffen auf den vernachlässigten ,,südlichen Streifen“. 1. Forschungsstand Obwohl Andrzej Stasiuks Werke stark rezipiert werden – sowohl in Polen als auch im Ausland – und die Literaturkritik mit großem Interesse Neuerscheinungen verfolgt, gibt es bisher keine umfassende monographische Arbeit, die sich mit dem frühen Schaffen des Autors befasst. 2. Zielsetzung Das grundsätzliche Ziel der Dissertation besteht darin, das Werk Stasiuks unter Berücksichtigung von Themen und Problemen, die in der Philosophie und Ästhetik präsent sind, etwa der Kategorie des Schönen und des Hässlichen, aus ontologischer, metaphysischer und epistemologischer Sicht zu analysieren, ausgewählte Werke im Kontext einer unkonventionellen Autobiographie zu untersuchen sowie an die Mythisierung Osteuropas mit Bezug auf die Prosa Bruno Schulz’ anzuknüpfen. 3. Gliederung der Arbeit Die vorliegende Arbeit setzt sich aus drei Teilen zusammen: einem ersten Teil – „Die Ästhetik des Hässlichen“ einem zweiten Teil – „Homo geographicus. Eine Faszination der Geographie im autobiographischen Kontext“, die im Grunde einen Übergang zwischen dem ästhetischen und dem mythischen Kontext bildet, sowie einem dritten Teil – „Mythisierung Osteuropas. Stasiuks Inspiration durch Schulz“. 4. Schlussbemerkung Abschließend ein paar Schlussfolgerungen und Anmerkungen: Es sei hier darauf hingewiesen, dass in der vorliegenden Arbeit schwierige und nicht zuletzt deshalb auch von vielen Forschern gemiedene Probleme und Fragestellungen behandelt wurden. Es handelt sich dabei um die erste Dissertation, in der das literarische Werk dieses Schriftstellers auf diese eingehende Weise untersucht wurde.